• Home
  • Blog
  • FIRE
  • Zelf pensioen opbouwen. Wat zijn de mogelijkheden?

Miljoenen Nederlanders bouwen zelf geen pensioen op, omdat zij ondernemer zijn of omdat hun werkgever die mogelijkheid niet biedt. Op zich is dit geen probleem als je genoeg spaart voor je oude dag. Toch zijn er goede redenen te bedenken om toch zelf een pensioen op te bouwen. In dit artikel help ik jou de beslissing te maken over het zelf opbouwen van pensioen. 

Je leest onder meer:

  • Wat de voor- en nadelen zijn van zelf pensioen opbouwen
  • Waarom ik zowel pensioen opbouw als vrij vermogen
  • Wat de belastingvoordelen zijn van pensioenopbouw
  • Hoe je een aanbieder kiest voor je eigen pensioen

Wanneer bouw je geen pensioen op?

Je bouwt niet standaard pensioen op als je zelfstandig ondernemer bent, een WW-uitkering ontvangt of als je werkgever niet aangesloten zit bij een pensioenfonds. In het geval je geen pensioen opbouwt, krijg je dan soms een uitkering die je zelf in een pensioenoplossing kunt steken.

Ook als je 'gewoon' pensioen opbouwt via je werkgever, is er vaak nog ruimte om extra geld in je pensioen te stoppen. Dit kan de moeite waard zijn als je van plan bent om vroegtijdig te stoppen met werken. Veel mensen hebben ook nog ruimte om extra geld in het pensioen te steken doordat ze wat extra inkomsten uit arbeid hebben.

Geld dat je overhoudt kun je ook aan je pensioen besteden. 

Op welke manieren kun je zelf pensioen opbouwen?

Er zijn verschillende manieren om je pensioen te regelen. Ik zet er een paar op een rijtje.

  • Een pensioenproduct. Je kunt hierbij denken aan pensioensparen, pensioenbeleggen of een koopsompolis. Deze manieren hebben allemaal belastingvoordelen. 
  • Zelf vermogen opbouwen. Je kunt zelf vermogen opbouwen op een spaarrekening, of door beleggingen in bijvoorbeeld vastgoed of aandelen. 
  • Overwaarde van je woning. Door je woning af te lossen en te verkopen, kun je je pensioen financieren. Er zijn ook manieren om de overwaarde van je huis te benutten zonder deze te verkopen. Dit noemen we de opeethypotheek

Omdat ik eerder wil stoppen met werken, heb ik een combinatie van optie 1 en 2. Ik reken de waarde van mijn huis niet mee, ook al liggen er mogelijkheden om wat goedkoper te gaan wonen later.  Er is ook geen eenduidig antwoord op de vraag hoe je met je huis moet omgaan, omdat de huizenmarkt verschil van gebied tot gebied. 

In de rest van dit artikel richt ik mij op de pensioenproducten. Over zelf vermogen opbouwen is genoeg geschreven elders op deze website. 

Hoeveel mag je jaarlijks opzij zetten?

Ieder jaar mag je een beperkte hoeveelheid geld storten in je pensioenpot. Dit heet de jaarruimte. De hoogte van de jaarruimte is afhankelijk van je bruto inkomen. Op deze website kun je uitrekenen hoeveel je kunt inleggen over jouw inkomen van het afgelopen jaar. 

Je kunt ook nog overgebleven jaarruimte uit eerdere jaren benutten. Deze overgebleven jaarruimte noemen we reserveringsruimte. Deze kun je tot zeven jaar terug benutten. Mocht je dus laat tot de ontdekking dat je nooit pensioen hebt opgebouwd, dan kun je de schade dus inhalen. Let er wel op dat er een maximum is aan de hoeveelheid reserveringsruimte die je mag gebruiken. 

Waarom is de jaarruimte beperkt? Dat heeft te maken met het belastingvoordeel. Hoe dat zit, bespreek ik nu.

Voordelen van zelf pensioen opbouwen

Zelf pensioen opbouwen heeft een aantal voordelen. 

  • Je inleg is aftrekbaar voor de inkomstenbelasting. Je legt dus in uit je bruto-inkomen en je krijgt je inleg terug via de belastingaangifte. Tijdens de uitkeringsfase betaal je wel weer belasting, maar in een veel lager tarief. 
  • Je betaalt geen vermogensbelasting over het geld op je pensioenrekening. Zeker als je veel vermogen hebt in box 3, loopt dit voordeel flink op.  
  • Het geld op je pensioenrekening is volledig geblokkeerd. Het kan niet opgeëist worden door een schuldeiser en telt niet mee bij je vermogen voor een bijstandsaanvraag.
  • Als je komt te overlijden is je geld niet weg. Je nabestaanden moeten wel een lijfrentepolis kopen tegen de actuele waarde van je beleggingen. Die kan laag zijn, als je overlijdt tijdens een beurscrisis. 

Nadelen van je eigen pensioen regelen

Er zijn wat nadelen van het zelf opbouwen van pensioen. Dit zijn er meer, maar ze wegen wellicht niet op tegen de voordelen.

  • Je kunt niet vrijelijk beschikken over je geld. De wijze waarop je je geld moet uitkeren is gebonden aan regels van de overheid. Mogelijk wijzigen de regels binnenkort, waardoor je bij het begin van je AOW-leeftijd 10% in een keer op mag nemen.
  • De administratie is wat ingewikkelder. 
  • Bij emigratie kun je gedwongen worden om de inhoud van je pensioenpot te moeten verkopen. Hier moet je dan revisierente over betalen.
  • De kosten van een pensioenrekening zijn iets hoger dan van een vrije beleggingsrekening. Dit maak je echter ruimschoots goed door de belasting voordelen. 

Vaak wordt als nadeel genoemd dat je afhankelijk bent van de grillen van de overheid. Dat is in mijn optiek geen voordeel én geen nadeel. Fiscale maatregelen kunnen zowel in je voor- als in je nadeel werken. De hogere vermogensbelasting voor grote vermogens werkt bijvoorbeeld in het nadeel van mensen die geen pensioen opbouwen. 

Hoeveel pensioen heb je nodig?

Iedereen heeft een ander antwoord op deze vraag. Heb je veel box 3 vermogen of wellicht nog wat pensioen van een eerdere werkgever? Dit zijn allemaal factoren die meetellen. 

Hoewel het pensioen een belangrijk onderdeel is van mijn FIRE-strategie, ga ik de mogelijkheden waarschijnlijk niet maximaal benutten. Bij ouderen dalen de bestedingen vaak wat. Bovendien is het pensioen wat minder flexibel dan het vrije vermogen. Dit is een nadeel als je bijvoorbeeld na je AOW-leeftijd een grote investering wilt doen. 

Ik ga er ook vanuit dat er later nog AOW is, of dat dit een sociale regeling wordt waarbij er AOW beschikbaar is voor mensen met weinig aanvullend pensioen en lage vermogens. In dat geval heb ik een schokdemper als ik sneller door mijn vrije vermogen heen ben dan verwacht. 

Ik mik er op dat ik na mijn AOW-leeftijd nog 20 jaar tussen de €15.000 en de €18.000 kan laten uitkeren. Ik ga dit grotendeels bereiken door vroeg in te leggen en dit vermogen dan te laten renderen. Daarna voer ik mijn inleg in box 3 op. 

overwaarde pensioen opbouwen

Een afweging hierbij is ook dat bij overlijden het vrije vermogen ook mijn nabestaanden meer flexibiliteit biedt. 

Overwaarde benutten maakt geen deel uit van mijn strategie, maar dat komt ook door mijn persoonlijke situatie. 

Waar pensioen opbouwen?

Dan nu de vraag, waar moet je zelf je pensioen opbouwen? Houd er rekening mee dat je eenmalige kosten kwijt bent om een koopsompolis of pensioenproduct te kopen. Zeker als je jong bent, zijn de invloed van deze kosten vrij verwaarloosbaar.

Belangrijker is de invloed van de beheerskosten en de beleggingsmix op het eindresultaat. Veel aanbieders bieden een vorm van beheerd beleggen aan of bieden je niet de mogelijkheid om honderd procent in aandelen te gaan. 

Dit is de reden dat ik heb gekozen voor Brand New Day als aanbieder.  De afsluitkosten zijn laag (€45) en ik kan zelf de allocatie van mijn beleggingen bepalen. De beheerskosten zijn iets hoger dan bij een broker, maar nog altijd acceptabel. 

Wil je meer weten over Brand New Day, lees dan mijn review

BELANGRIJK: Je bent zelf verantwoordelijk voor de investeringen die je doet. De informatie die je hier leest mag niet als financieel advies worden opgevat. Beleggen brengt risico en je kunt (een deel van) je inleg verliezen. De links op deze pagina kunnen affiliate links zijn, waarbij ik een commissie ontvang als jij in zee gaat met een bepaalde partij. Dit kost jou nooit extra geld. 


LEER MEER OVER INVESTEREN EN FINANCIËLE VRIJHEID

bitcoin vs goud

Bitcoin versus goud: wat is de veiligste haven?

In turbulente tijden, zoals in begin 2020, vluchten beleggers graag naar een veilige haven. Een waardevaste belegging die altijd waarde houdt, zelfs als de economie als geheel in elkaar dondert. Vroeger was het duidelijk: goud was de veilige haven. De Lees meer

Bitcoin versus goud: wat is de veiligste haven?

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met

{"email":"Email address invalid","url":"Website address invalid","required":"Required field missing"}

Schrijf je in voor de nieuwsbrief en blijf op de hoogte